|
طوماني بةربانط و بةياني
ئةطةر واي طومان برد كة بةربانطة ، يان هيَشتا شةوة ، ئيتر هةر خواردي يان خوارديةوة يان جيماعي كردي ؛ دوايي بؤي دةركةوت بةربانط نةبووة ، يان سثيَدةي داوة ، ئةوة رؤذووةكةي شكاوة و حةتمةن دوايي دةبيَت بيطريَتةوة . ئةمةش فةتواي هةر ضوار مةزهةبةكةي ئةهلي سوننةتة . بةلآم ضةند ئيماميَكي بةرِيَزي وةك ئيسحاق و داوود و ئيبنو حةزم و عةتاء و عوروةو حةسةني بةسري و موجاهيد دةفةرموون : رؤذووةكةي سةلامةتةو و طرتنةوةشي لةسةر نيية . ضونكة خواي طةورة دةفةرمويَ : ( وَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ فِيمَا أَخْطَأْتُم بِهِ وَلَكِن مَّا تَعَمَّدَتْ قُلُوبُكُمْ ) واتة : لةو شتانةدا كة بة هةلَة دةكةونة ناوي طوناحتان ناطاتيَ ، بةلَكو لةوانةدا طوناهبار دةبن كة بة ئةنقةست و لة وويستي دلَتانةوة كردووتانة . ثيَغةمبةريش دةفةرمويَ ك ( إنَّ اللّهَ وَضَعَ عَنْ أمَّتي الخَطَأ(1) ) واتة : خواي طةورة لةو طوناحانةي ئوممةتةكةم دةبوريَت كة بة هةلَة دةيكةن . عبد الرزاق لة مةعمةرةوة ئةويش لة ئةعمةشةوة دةطيَرِنةوة كة زةيدي كورِي وةهةب فةرمووي : ( أفْطَرَ النَّاسُ في زَمَنِ عُمَرَ بنِ الخَطَّابِ ، فَرَأيْتُ عِِسَاسَاً أُخْرِجَتْ مِنْ بيتِ حَفْصَةَ ، فَشَرِبُوا ، ثُمَّ طَلَعَتْ الشَّمْسُ مِنْ سَحَابٍ ، فَكَأنَّ ذلكَ شَقَّ عَلى النَّاسِ ، فقالوا : نَقضي هذا اليومَ ، فقالَ عُمًرُ : لِمَ ؟ واللّهِ ، ما تجانَفْنَا لإثْمَ (2) واتة : لةزةماني عومةري كورِي خةتتابدا خةلَكيَك رؤذووةكةيان شكاند ، بينيم كيتةلَةيةكيان لة مالَي خاتوو حةفسة هيَناية دةريَ و ئاويان ليَ خواردةوة ، ثاشان خؤر لة هةورةوة هةلَهات ، خةلَكةكة ثيَي نارِةحةت بوون ، ووتيان تازة ئةمرِؤمان كةوتؤتة سةرو دةبيَت بيطرينةوة . عومةر فةرمووي : بؤضي ؟! خؤ بة خوا حةزمان لة تاوان و سةرثيَي نةكردووة . ئيمامي بوخاري رةحمةتي لة ئةسمائي كضي ئةبو بةكري سدديقةوة ـ خوا ليَي رازي بيَت ـ طيَرِاويَتيةوة كة فةرموويةتي : ( أفطَرْنا يَوماً مِنْ رمضانَ في غَيمٍ ، على عَهْدِ رسولِ اللّهِ صلى الله عليه وسلَّمَ ، ثُمَّ طَلَعَتْ الشَّمْسُ (3) واتة : لة زةماني ثيَغةمبةرد R لة رؤذيَكي هةوردا ، رؤذووةكةمان شكاند ـ دواييش خؤر دةركةوت . ئيمامي ئيبنو تةيميية ـ رحمة اللة ـ دةفةرمويَ : ئةمة بةلَطةية بؤ دوو شت : 1ـ لة رؤذي هةوردا باش نيية ضاوةرِوان بكريَت تا دلَنيا دةبن لة ئاوا بووني خؤر . ضونكة دةبينيت ئةوان هيَندة رانةوةستان تا دلَنيا دةبن ، ثيَغةمبةريش ٌٌR فةرماني ئةوةي ثيَ نةدان ، ياوةرانيش ـ كة لة خزمةت ثيَغةمبةري خوادا بوون Rـ لة نةوةكاني دواي خؤيان شارةزا ترو سوورترن لةسةر دينداري و تةقواو ثابةندي . 2ـ طرتنةوةي ئةو رؤذة ثيَويست نةبووة ، ئةطةر ثيَويست بواية ثيَغةمبةري مةزن فةرماني طرتنةوةي ثيَ دةكردن ، ئةطةر فةرمانيشي ثيَ كردناية حةتمةن ئةوةندةي رؤذوو شكاندنةكةشيان ئاشكراو زانراو دةبوو، وا دةبوو كة ياوةران بيزانن و بؤ تابعين و نةوةكاني دواي خؤياني نةقلَ كةن . ئةمما ئةوي رؤذووةكة بةتالَ دةكاتةوةو طرتنةوةو كةفارةتيشي ديَتة سةر جيماع كردنة ، نةك شتي تر . ئةمةش راي جمهوري شةرعناسانة . ...............................................
(1)ثيَشتر
تةخريجةكةيمان هيَنايةوة
.
|